Mastermind

“Snap je dat nou echt niet, José!?!, roept meester. “Het is zo makkelijk en ik heb het al drie keer uitgelegd. Hoe kun je dit nou niet begrijpen!?!”. Ik stond al een tijdje in de rij bij zijn bureau mijn tranen terug te dringen omdat ik weer hulp moest vragen voor dezelfde som. Nu weet meester het niet meer met mij en huil ik. Ik snap het zelf ook niet. Alles kan ik goed op school. Alles. Behalve rekenen en dan vooral verhaaltjessommen. Meester legt het uit, maar hij zegt steeds hetzelfde en ik begrijp dat niet. In mijn rapport staat iedere keer ‘heeft geen inzicht’ bij rekenen. Ik ben een mens zonder inzicht. Hoe moet dat nu met mij?

Vanuit deze overtuiging die ik op mijn achtste omarmde benaderde ik voortaan alles wat maar naar cijfers riekte. Wiskunde, natuurkunde, scheikunde, economie. Bij voorbaat wist ik al dat ik er slecht in was. Niets in mij wilde ook maar een poging wagen om deze vakken onder de knie te krijgen. Als docenten mij dingen uit probeerden te leggen werd er bij mij automatisch van binnen een muur opgetrokken. Ik zag dat ze iets zeiden, maar kon ze niet horen. Vele jaren later, toen ik , goddank, allang mijn gymnasiumdiploma (talenpakket) op zak had, zat het me toch niet lekker. Hoezo was ik slecht in bèta vakken? Heb ik me er te makkelijk vanaf gemaakt? Kan ik echt geen wiskunde leren? Ik probeerde een loi-cursus wiskunde A en…ik kon het niet. Niet alleen.

Nu, 43 jaar later, speel ik mastermind met mijn zoon van tien. Hij is hoogbegaafd en heeft autisme. “Dit heb ik nog niet vaak zo gezien. Hij is zo snel.”, zei de psychologe toen we voor de IQ test gingen. “Je weet dat intelligentie erfelijk is hè?”, zei ze ook nog, “vaak wordt het doorgegeven door de moeder”. Ik voelde me betrapt en dacht: “Wat gek, waarom voel ik me zo?”, maar besteedde er verder geen aandacht aan. Later toen ik me er, vanwege mijn zoon, in verdiepte, viel het kwartje. Van kinds af aan heb ik mijn eigen hoogbegaafdheid ontkent en mezelf passend gemaakt aan het systeem. Vooral op het gymnasium is mijn natuurlijke wil om te leren totaal uitgedoofd. De behoefte om eens buiten mijn comfortzone te gaan en dingen te onderzoeken of te ontdekken is tot nul gereduceerd. Mijn grootste geluk is dat mijn zoon zich tot nu toe nog niet passend heeft hoeven maken aan het schoolsysteem. Op zijn basisschool is het mogelijk om op het speciaal basisonderwijs te zitten, op het regulier onderwijs en onderwijs voor hoogbegaafden te volgen. Onze zoon zit, vanwege zijn autisme op het speciaal basisonderwijs en gaat, binnen dezelfde school, elke dag naar de explora groep voor hoogbegaafde kinderen. Hij wordt ondersteund bij de ontwikkeling van zijn intelligentie. Hij leert leren. Fantastisch!

Nu spelen we mastermind. Een spel voor twee personen waarbij de ene persoon met gekleurde pinnetjes een kleurcode legt (afgeschermd) en de andere deze moet kraken. Rode en witte pinnetjes geven feedback over of je een kleur goed hebt en of hij op de juiste plaats staat. We hebben het spel net een paar dagen in huis en ik zie dat mijn zoon het spel probeert te doorgronden. Hij haalt duidelijk informatie uit de gekleurde pinnetjes. Ik weet dat ik dat ook zou moeten kunnen. Uit de wirwar van gekleurde pinnetjes zou ik moeten kunnen afleiden wat de juiste code is, maar het lukt mij niet. Mijn innerlijke muur trekt op. Ik ben geen bèta. Ik ben een mens zonder inzicht. Dan laat mijn zoon, vanuit het niets, een strategie zien in het spel. “Huh!?! Wat doe je?”, zeg ik. Ik begrijp gewoon niet waar ik naar zit te kijken. Mijn zoon legt het uit en… ik snap het!!! “Wil jij het nu eens proberen, mama?”. Zeker. Ik probeer het en…ik kan het!!! Mijn tienjarige zoon helpt mij door een leerkuil heen. Mijn innerlijke muur brokkelt af. Ik heb een nieuwe strategie geleerd! Hierdoor zie ik in hoe ik dit soort vraagstukken kan aanvliegen. Ik voel vreugde over deze ontdekking. Het opent mij. Zou ik meer kunnen op het gebied van coderen? Hoe zou ik dat kunnen ontdekken? Is deze strategie toepasbaar op meerdere gebieden?

De wil om te leren. De vreugde van het ontdekken. De durf om buiten mijn comfortzone iets te onderzoeken. Alles wat ik kwijt was doordat ik me passend heb gemaakt aan het schoolsysteem. Het komt in één keer bij me terug. Ik realiseer me ter plekke wat een bijzonder moment dit is. Mijn zoon laat me zien dat ik het kan en ik zie in wat ik al die tijd heb opgegeven om passend te zijn.

Het ontroert me. Ik ben een mens met inzicht!

Copyright: José Lemstra